Yəni normal bir iqtisadiyyatda məşğulluğun ümumi
tələbi artıracağını bilirik.
Əgər bizdə yüksək iş və ya az işsizlik varsa,
insanlar daha çox işə sahib olacaqlar və
daha yüksək maaş alacaqlar və bu da daha yüksək
tələbə səbəb olacaqdır.
Və ya əksinə gedərsə, işlərini itirsələr,
tələb azalacaq, maaşlar azalmağa başlayacaq
və insanların cibində pul olmayacaq.
Buna görə məşğulluq tələbi artırır.
Və tələbi görə bilərik - və mən
burada böyük bir sadələşdirmə aparıram -
tələb istehsalın inkişafına səbəb olacaqdır.
Və ya bəlkə onu təklif kimi düşünə bilərik.
Təklifi idarə edəcək və qiymət idarəedicisi də ola bilər.
Əlbətdə ki, hər iki şey üçün bir az
mənfi rəy var.
Tələb yüksəkdirsə və qiymət yüksəkdirsə,
bu tələb üçün bir az mənfi hal
ola bilər.
Oxun əvəzinəç buradakı bu xətt mənfi rəy deməkdir.
Burada bir az mənfi işarə qoyacağam.
Deyək ki, tələb yüksəkdir, sonra təklif yüksək olur.
Əslində təklifin yüksək olması
qiymətin aşağı düşməsinə səbəb olardı.
Beləliklə, buradakı kimi mənfi rəy yazmalıyam.
Yüksək təklif aşağı qiymət deməkdir.
Ancaq o videoda fokuslanmaq istədiyim bu deyil.
Və burada daha çox sətir əlavə etməyə davam edə bilərik.
Ancaq bu çox sadə yanaşmadır.
Ancaq ümumi fikir budur ki, təklif və qiymət hətta
fərdi bir iş sahibi üçün belə korporativ mənfəəti və ya
ümumiyyətlə mənfəəti artıracaqdır.
Və sonra mənfəət məşğulluğu artıracaq.
İndi bir ssenari təsəvvür edək.
Pis iqtisadiyyatdayıq, bəlkə də depressiyaya bənzər bir iqtisadiyyatdayıq.
Beləliklə, bu vəziyyətdə həqiqətən bu dairənin
istənilən nöqtəsində başlaya bilərsiniz.
Yalnız məşğulluqdan başlayacağam.
Beləliklə, deyək ki, məşğulluq həqiqətən azdır.
Bu, tələbi həqiqətən aşağı salacaq.
Tələb həqiqətən azdırsa, təklif
azalacaq, qiymət də enəcək.
Və bundan sonra mənfəət azalacaq.
Və bu, məşğulluğu daha da aşağı vəziyyətə gətirəcəkdir.
Beləliklə, özümüz tapdığımız bu cür
tənəzzül və ya depressiya sahəsi mühitinə
deflyasiya spiralı deyilir.
Və bu bir spiraldır, çünki pis bir
iqtisadiyyat aşağı qiymətlərə
sürükləyir və bu da pis bir iqtisadiyyata aparır.
Məsələləri daha da pisləşdirmək üçün, bu kifayət
qədər uzun müddət davam edərsə və ya bu qiymət
enmələri kifayət qədər şiddətli olarsa,
insanların “baxın, cibimdə bu dollar var” deyənlərini xəyal edə bilərsiniz.
Bu dolları xərcləməyəcəyəm, çünki hər
an işimi itirə bilərəm və bilirəm ki,
dollar daha da güclənir, gözlədiyim hər
dəqiqə daha çox şey ala bilərəm.
Qiymət aşağı düşdükcə, bütün bu qorxunc
şeylər baş verdikcə - məşğulluq azalır,
mənfəət azalır, qiymətlər enir - bu, insanları malları
inflyasiya spiralında edəcəkləri şəkildə
yığmamağa məcbur edir.
Ancaq bu onları pul yığmağa məcbur edir.
Mərkəzi bankirlər və ya hökumətlər üçün niyə
son dərəcə qorxulu olmasının səbəbi
iqtisadiyyat üzərində bu qədər nəzarətə sahib olmamağa başlamalarıdır.
Yalnız çap maşınlarını işləyə bilməzlər və bu
vəziyyətdə iqtisadiyyatı stimullaşdırmağa çalışa
bilməzlər, çünki əgər insanlar bu gün belə mühafizəkardırlarsa -
Təsəvvür edin ki, bəlkə bir
depressiya illərlə və illərlə davam edir.
Deyək ki, bir növ vertolyot götürürlər.
Və bu, əslində pul kütləsinə necə pul payladığınız
deyil, ancaq bir nümunə göstərmək üçündür.
Beləliklə, bir vertolyot götürürlər və
insanlara pul atmağa başlayırlar.
Nağd pul çap edirlər və insanlara atmağa başlayırlar.
Beləliklə, ölkədəki hər kişi, qadın və uşaq 10 dollarlıq banknot alır.
İnsanlar həqiqətən qorxurlarsa, o 10
dollarlıq əskinasları götürüb
döşəklərinə dolduracaqlar
və heç nə dəyişməyəcək.
Bu dollar əslində pul
kütləsinə girməyəcək.
Dövriyyəsi 0 olacaq.