Khi nghĩ về một đứa trẻ, một người bạn thân, hoặc một người yêu,
từ "yêu" có lẽ sẽ hiện lên trong đầu bạn,
và ngay lập tức những cảm xúc khác ùa vào:
niềm vui và hy vọng,
hưng phấn, niềm tin và cảm giác an toàn,
và đôi khi là nỗi buồn và sự thất vọng.
Có lẽ trong từ điển không có từ nào
khiến chúng ta cảm thấy kết nối hơn yêu.
Tuy nhiên, dù tình yêu quan trọng đến thế trong cuộc sống,
chẳng phải thật thú vị khi chúng ta chưa từng đươc dạy cụ thể về cách yêu sao?
Chúng ta xây dựng tình bạn,
tìm kiếm những mối quan hệ yêu đương sớm,
cưới và đem con cái từ bệnh viện về nhà
với kì vọng rằng mình sẽ tìm được cách.
Song sự thật là chúng ta hay tổn thương và thiếu tôn trọng những người ta yêu.
Có thể là những việc tế nhị
như dụ bạn bè dành thời gian với bạn
hay lén đọc tin nhắn của người yêu bạn
hay chế giễu một đứa trẻ vì thiếu nỗ lực trong học tập.
Tất cả chúng ta đang bước đầu nhận hậu quả
của những hành vi kém lành mạnh trong mối quan hệ
và 100% chúng ta đang làm những việc kém lành mạnh đó.
Đó là một phần của con người.
Trong hình thái tồi tệ nhất, cách ta tổn thương những người yêu quý
thể hiện ở sự bạo hành và bạo lực,
và bạo hành trong quan hệ
là điều mà một trong ba phụ nữ và một trong bốn đàn ông
sẽ phải trải qua trong đời.
Bây giờ, nếu bạn giống với số đông, khi bạn nghe những số liệu đó,
bạn sẽ nói: "Ôi không đâu, điều đó sẽ không xảy ra với tôi".
Đó là bản năng khi tách biệt mình khỏi từ "bạo hành" và "bạo lực"
khi nghĩ chúng xảy ra với ai đó, ở đâu đó.
Nhưng sự thực là, những mối quan hệ kém lành mạnh và bạo hành vẫn tồn tại quanh ta
Ta chỉ gọi chúng bằng những từ khác và lờ đi mối liên hệ.
Bạo hành lén lút theo ta dưới dạng tình yêu kém lành mạnh.
Tôi làm ở một tổ chức tên là One Love
tạo nên từ một gia đình có con gái tên Yeardly bị giết bởi bạn trai cũ của cô.
Đó là một bi kịch không ai lường trước được
nhưng khi họ nhìn lại mới nhận ra các dấu hiệu cảnh báo đã luôn ở đó
chỉ là không ai hiểu được những thứ họ thấy.
Chúng được gọi là điên rồ hay phản ứng thái quá hay say mèm.
Những hành động của anh ta đã không được hiểu đúng bản chất,
mà rõ ràng là những dấu hiệu nguy hiểm.
Gia đình cô ấy nhận ra nếu ai được giáo dục về những dấu hiệu này,
có lẽ đã ngăn được cái chết của cô.
Vậy nên hôm nay chúng ta cần đảm bảo là
mọi người nắm được những điều mà gia đình và bạn bè Yeardly đã không biết.
Chúng ta có ba mục tiêu chính:
cho chúng ta một ngôn ngữ chung để nói về một chủ đề
mà được xem là kì cục và khó bàn bạc;
cho phép hàng tiên phong, là bạn bè, giúp đỡ;
và, trong quá trình đó, cải thiện khả năng yêu thương tốt hơn.
Để làm điều đó, quan trọng là phải làm rõ
những dấu hiệu kém lành mạnh mà ta thường bỏ qua,
và ta cần tập trung vào việc sáng tạo nội dung
để bắt đầu một cuộc đối thoại với giới trẻ.
Như đã dự đoán, phần lớn nội dung của chúng ta khá nghiêm túc,
đối với chủ đề hiện tại,
nhưng hôm nay tôi sẽ trình bày một ý tưởng ở mức nhẹ hơn
nhưng vẫn mang tính ảnh hưởng mạnh,
''Cặp tình huống'',
dùng để làm rõ năm dấu hiệu của tình yêu kém lành mạnh.
Thứ nhất là cường độ,
(Video) Xanh: Anh không thấy em mấy hôm nay rồi. Anh nhớ em.
Cam: Em cũng vậy. [#đó là yêu]
Xanh: Anh mới không gặp em năm phút, cảm giác như cả đời rồi ấy.
Em đã làm gì trong năm phút thiếu anh vậy?
Cam: Mới ba phút mà anh. [#đó không phải yêu].
Katie Hood: Có ai thấy quen không? Tôi không biết. Tôi đó.
Mối quan hệ lạm dụng không bắt đầu bằng ngược đãi.
Chúng bắt đầu bằng hưng phấn và hồ hởi.
Luôn có một cường độ yêu mến và cảm xúc, sự vội vàng.
Nó cảm giác rất tuyệt.
Bạn cảm thấy thật may mắn, cứ như đã trúng số.
Nhưng trong tình yêu kém lành mạnh, những cảm xúc thay đổi dần
từ hưng phấn sang bị áp đảo và có thể là một chút ngột ngạt.
Bạn có thể cảm thấy nó từ bên trong.
Có lẽ là khi bạn trai hoặc bạn gái mới
nói "tôi yêu bạn" trước khi bạn kịp sẵn sàng
hoặc bắt đầu xuất hiện ở mọi nơi, nhắn tin và gọi điện quá nhiều.
Có lẽ họ thiếu kiên nhẫn khi bạn phản hồi chậm,
dù họ biết bạn có nhiều việc cần làm trong ngày hôm đó.
Mấu chốt là cần nhớ rằng không quan trọng mối quan hệ bắt đầu thế nào,
mà là cách nó phát triển.
Điều quan trọng trong những ngày đầu của mối quan hệ
là chú ý đến cảm nhận của bản thân.
Bạn có thoải mái với tiến triển của sự thân mật không?
Bạn có cần thêm không gian để dễ thở hơn?
Một mấu chốt khác là bạn nên tập luyện
để nói về những nhu cầu của mình.
Yêu cầu của bạn có được tôn trọng không?
Dấu hiệu thứ hai là sự cô lập.
Đi chơi không?
Thứ hai là ngày vui chơi của mình và bạn trai. [#đó là yêu]
Đi chơi không?
Thứ hai là ngày vui chơi của mình và bạn trai.
Ngày mai thì sao? Hôm đó là thứ ba ngủ nướng.
Thứ tư thế nào? Ngày không bạn bè. [#đó không phải yêu]
Nếu bạn hỏi tôi, cô lập là dấu hiệu rõ nhất hay bị bỏ quên
và hiểu sai về tình yêu kém lành mạnh.
Tại sao?
Vì mọi mối quan hệ mới đều bắt đầu bằng ham muốn mãnh liệt
là dành thời gian bên nhau,
nó dễ bị bỏ qua khi có gì đó thay đổi.
Nhưng cô lập lẻn vào khi bạn trai hoặc bạn gái của bạn
bắt đầu kéo bạn ra xa khỏi bạn bè và gia đình bạn,
khỏi cơ chế hỗ trợ của bạn,
và ràng buộc bạn với họ sít sao hơn.
Họ sẽ nói những điều như:
"Sao lại chơi với bọn nó? Chúng là những kẻ cém cỏi"
về bạn thân của bạn,
hoặc: "Họ muốn ta chia tay đó. Rõ ràng là họ phản đối đôi ta"
về gia đình bạn.
Cô lập còn là gieo mầm mống nghi ngờ
về mọi người trong những mối quan hệ cũ của bạn.
Tình yêu lành mạnh bao gồm sự tự do,
khi mà hai người dành thời gian bên nhau
nhưng vẫn giao lưu với người khác và làm những việc họ muốn trước đó.
Có lẽ lúc đầu các bạn sẽ dành mọi giây phút bên nhau,
rồi qua thời gian duy trì tự do trở thành mấu chốt.
Bạn làm điều này bằng cách lên kế hoạch đi cùng bạn bè
và khuyến khích nửa kia làm điều tương tự.
Dấu hiệu thứ ba là ghen tuông quá mức.
Sao cậu vui thế?
Cô ấy vừa theo dõi tớ trên Instagram! [#đó là yêu]
Sao cậu lo lắng thế?
Cô ấy bỗng dưng theo tớ đi khắp mọi nơi.
[#đó không phải yêu]
Khi kì tuần trăng mật bắt đầu trôi qua,
ghen tuông quá mức có thể xuất hiện.
Nửa kia của bạn có thể đòi hỏi nhiều hơn,
cần biết bạn ở đâu với ai vào mọi lúc,
hoăc họ có thể lén theo dõi bạn mọi nơi, trực tuyến lẫn ngoại tuyến.
Ghen tuông quá mức còn đồng hành cùng tính chiếm hữu và sự ngờ vực,
buộc tội bạn ve vãn ai hay ngoại tình,
và từ chối nghe bạn giải bày rằng
họ không cần quá lo lắng và bạn chỉ yêu mình họ thôi.
Ghen tuông là một phần của bất cứ mọi quan hệ nào,
nhưng ghen tuông quá mức thì khác.
Nó bao hàm sự đe dọa, liều mạng và giận dữ.
Tình yêu không nên có những cảm xúc này.
Dấu hiệu thứ tư là sự đánh giá thấp.
(Video) Đi chơi không? Em phải học bài.
Đằng nào em cũng đươc điểm A mà. A là tuyệt vời. [#đó là yêu]
Đi chơi không? Em phải học bài.
Thế nào em cũng bị điểm F,
F là... ngu ngốc. [#đó không phải yêu]
Ừ, hừm.
Trong tình yêu kém lành mạnh, lời nói là con dao hai lưỡi.
Cuộc nói chuyện lẽ ra vui vẻ, vô tư
bỗng trở nên ác ý và ngăn trở.
Có lẽ nửa kia trêu bạn bằng cách đả kích bạn,
hoặc họ kể chuyện cười và biến bạn thành trò hề.
Khi bạn cố giải thích rằng bạn bị tổn thương,
họ chặn họng bạn và cho rằng bạn phản ứng thái quá.
"Sao em nghiêm túc vậy? Em có vấn đề à. Buông tha cho tôi đi".
Bạn buộc phải câm lặng trước những từ ấy.
Nó có lẽ rất rõ ràng, nửa kia của bạn đáng ra phải ủng hộ bạn.
Lời nói của họ phải vực bạn dậy, không phải ngược lại.
Họ phải biết giữ bí mật và chung thủy với bạn.
Họ nên giúp bạn cảm thấy tự tin hơn,
không phải là tự ti.
Cuối cùng, dấu hiệu số năm: tính cách thất thường.
(Video) Em sẽ buồn nếu như ta phải chia tay.
Anh cũng vậy. [#đó là yêu]
Em sẽ chán nản nếu như ta phải chia tay.
Em sẽ ngã khỏi cái thềm này đó.
Em sẽ làm đó! Đừng cố ngăn cản em!
[#đó không phải yêu]
Những cuộc chia ly và làm lành luân phiên, cao rồi lại thấp:
căng thẳng tăng kéo theo sự thất thường.
Những cuộc gây gổ đẫm lệ và tức tối theo sau là những lần làm lành,
những bình luận ghét bỏ và đau đớn:
"Đồ vô dụng, tôi không hiểu sao hai ta có thể yêu nhau!"
theo sau là những lời xin lỗi vội vàng và hứa hẹn sẽ không tái diễn việc này nữa.
Ở thời điểm đó, bạn đã lún quá sâu vào cái tàu lượn siêu tốc tình cảm
đến nỗi không nhận ra sự kém lành mạnh cũng như nguy hiểm
mà mối quan hệ của bạn đã sa vào.
Nó có thể rất khó coi
khi mối quan hệ kém lành mạnh chuyển dần sang bạo hành,
nhưng công bằng mà nói càng có nhiều dấu hiệu
trong quan hệ của bạn,
thì mối quan hệ đó sẽ càng kém lành mạnh và nguy hiểm.
Và nếu bản năng của bạn là chia tay và ra đi,
vốn là lời khuyên mà ta hay dành cho bạn bè
kẹt với những mối quan hệ kém lành mạnh,
song nó không phải là giải pháp tối ưu.
Thời gian chia ly có thể dẫn tới sự bạo lực.
Nếu bạn lo rằng mình sẽ bạo hành hoặc bị bạo hành,
bạn nên tư vấn với chuyên gia về cách rời đi an toàn.
Nhưng nó không chỉ riêng với quan hệ yêu đương,
và cũng không chỉ với sự bạo lực.
Hiểu dấu hiệu của tình yêu kém lành mạnh
sẽ giúp bạn kiểm nghiệm và hiểu được gần hết các mối quan hệ của bạn.
Lần đầu tiên, bạn có thể hiểu tại sao bạn thất vọng trong tình bạn
hoặc vì sao tương tác với một thành viên nào đó trong gia đình
lại khiến bạn nhụt chí và lo lắng.
Bạn còn có thể thấy được sự dữ dội và đố kị của bạn
đang gây rắc rối ra sao cho đồng nghiệp bạn.
Thấu hiểu chính là bước đầu để cải thiện,
và dù bạn không thể biến mọi quan hệ thành lành mạnh--
một số có thể bị bỏ lại--
bạn vẫn có thể khiến nó tốt lên mỗi ngày.
Và sau đây là một tin vui:
nó thực sự không phải khoa học tên lửa.
Giao tiếp mở, tôn trọng lẫn nhau,
tử tế, kiên nhẫn--
là những thứ ta có thể rèn luyện mỗi ngày.
Và dù rèn luyện sẽ khiến bạn cảm thấy tốt hơn,
tôi không thể hứa trước là nó sẽ làm bạn trở nên hoàn hảo.
Tôi kiếm sống bằng nghề này,
và mỗi ngày tôi nghĩ và nói về những mối quan hệ lành mạnh,
song tôi vẫn làm những điều kém lành mạnh.
Mới hôm kia thôi tôi đang cố đưa bốn đứa con tôi ra khỏi cửa,
giữa lúc cải vã om sòm và than phiền về bữa sáng
tôi hầu như phát điên lên.
Với sự giận dữ cố ý,
tôi la ầm lên:
"Tất cả câm hết đi và nghe mẹ nói!
Các con thật tệ!
Mẹ sẽ cấm các con xem TV và ăn tráng miệng
và tất cả thú vui giải trí của các con!''
(Cười)
Có ai đã trải qua chưa?
(Vỗ tay)
Sự thất thường, sự đánh giá thấp.
Con trai cả của tôi quay lại nhìn tôi, và nói:
"Mẹ ơi, đó không phải là yêu"
(Cười)
Trong một phút, tôi đã muốn giết thằng bé vì dám nói như vậy.
Tin tôi đi.
Nhưng khi tôi bình tĩnh lại
và nghĩ, bạn biết gì không, tôi thực sự cảm thấy tự hào.
Tôi tự hào rằng thằng bé đã dùng thứ ngôn ngữ khiến tôi dừng lại.
Tôi muốn các con tôi hiểu được giới hạn
của hành động nằm ở đâu
và có ngôn ngữ và tiếng nói riêng khi chưa đáp ứng được tiêu chuẩn
thay vì chấp nhận hoàn cảnh.
Đã quá lâu, chúng ta xem các mối quan hệ như một chủ đề ủy mị,
trong khi mà kĩ năng quan hệ vô cùng quan trọng
và rất khó để xây dựng trong cuộc sống.
Hiểu các dấu hiệu kém lành mạnh không chỉ
giúp ta tránh khỏi con đường dẫn tới tình yêu kém lành mạnh,
mà hiểu và rèn luyện nghệ thuật của sống lành mạnh
còn giúp ta cải thiện gần như mọi khía cạnh trong cuộc sống.
Tôi gần như bị thuyết phục
rằng dù tình yêu là bản năng và cảm xúc
yêu tốt hơn chính là kĩ năng mà tất cả chúng ta có thể xây dựng được
và cải thiện qua thời gian.
Xin cảm ơn.
(Vỗ tay)