Toen ik me voorbereidde op mijn talk
keek ik terug op mijn leven en probeerde na te gaan
op welk moment mijn reis precies begon.
Het duurde lang en het was moeilijk
om het begin, het midden of het einde van m'n verhaal te ontdekken.
Ik dacht altijd dat het op een middag
in ons dorp begon toen m'n moeder me vertelde
dat ik op m'n tweede al aan drie gearrangeerde huwelijken was ontsnapt.
Of op de avond dat we acht uur lang geen elektriciteit hadden.
We zaten met z'n allen om m'n vader heen
en hij vertelde hoe moeilijk het voor hem als kind was om naar school te gaan,
omdat zijn vader, die boer was, wilde dat hij hem hielp op het land.
Of in die donkere nacht toen ik 16 was
en drie kleine kinderen in mijn oor fluisterden
dat mijn vriendin was vermoord tijdens iets dat eerwraak werd genoemd.
Toen besefte ik:
hoeveel deze momenten ook aan mijn reis hebben bijgedragen,
ze hebben mijn reis beïnvloed,
maar ze waren niet het begin van mijn reis.
Mijn echte reis begon voor een lemen huis
in het hoge Sindh in Pakistan
waar mijn vader de hand van mijn 14-jarige moeder vasthield.
Ze besloten het dorp uit te lopen
om naar een stad te vertrekken waar hun kinderen naar school konden gaan.
In zekere zin voel ik dat mijn leven
het resultaat is van de wijze beslissingen die zij maakten.
Ze wilden ook dat mijn broers,
zussen en ik niet zouden vergeten waar we vandaan kwamen.
Terwijl we in een gemeenschap leefden die ik me herinner als Ribabad,
wat 'de armengemeente' betekent,
zorgde m'n vader ook voor een huis in onze 'eigen' gemeenschap.
Ik stam af van een inheemse stam in de bergen van Balochistan:
Brahui.
Brahui of Brohi betekent bergbewoner en het is tevens mijn taal.
Dankzij mijn vaders strenge regels met betrekking tot onze eigen cultuur,
leidde ik een leven met mooie liederen, gebruiken, tradities, verhalen, bergen
en veel schapen.
Maar leven in deze twee extremen
tussen de tradities van mijn cultuur en mijn dorp,
en onze moderne schoolopleiding, was niet makkelijk.
Ik was me ervan bewust dat ik het enige meisje was met zoveel vrijheid
en ik voelde me schuldig.
Terwijl ze naar school gingen in Karachi en Hyderabad
werden veel van mijn nichtjes en jeugdvriendinnen uitgehuwelijkt,
sommigen aan oudere mannen, anderen werden geruild
en sommigen zelfs als tweede vrouw.
Ik zag een mooie traditie en haar magie plotseling verdwijnen
toen ik zag dat de geboorte van een meisje gevierd werd met verdriet,
toen aan vrouwen werd verteld dat geduld hun belangrijkste deugd is.
Totdat ik 16 was,
troostte ik mezelf door te huilen.
's Avonds als iedereen sliep,
huilde ik vaak tranen met tuiten op mijn kussen,
tot de avond toen ik erachter kwam dat mijn vriendin vermoord was
in naam van de eer.
Eerwraak is een gebruik
dat wordt toegepast als een man en vrouw worden verdacht
van een voor- of buitenhuwelijkse relatie
en daarom door de familie worden vermoord.
De moordenaar is doorgaans de broer, de vader of de oom in de familie.
De VN rapporteert 1000 eremoorden per jaar in Pakistan
en dit zijn alleen de gerapporteerde gevallen.
Een moordgewoonte is in mijn ogen niet normaal
en dit keer wist ik dat ik hieraan iets moest doen.
Ik zou mezelf niet meer in slaap huilen.
Ik zou iets doen om dit een halt toe te roepen.
Ik was 16 -- ik begon poëzie te schrijven
en ging langs de deuren om iedereen over eerwraak te vertellen,
waarom het gebeurt, waarom het moest stoppen,
en vergrootte het bewustzijn
totdat ik een veel betere manier vond om deze praktijken aan te pakken.
In die tijd leefden we in Karachi in een klein huisje met maar een kamer.
Elk jaar, gedurende de moesson, stond ons huis onder water--
regenwater en rioolwater --
en verwijderden mijn vader en moeder het water uit het huis.
Mijn vader nam in die tijd een grote machine mee naar huis, een computer.
Hij was zo groot dat we dachten dat hij de halve kamer in beslag zou nemen.
Er waren veel onderdelen en draden die aangesloten moesten worden.
Toch was het het meest geweldige
wat mij en m'n zussen ooit was overkomen.
Mijn oudste broer Ali kreeg de leiding over de computer
en we mochten hem allemaal 10 tot 15 minuten per dag gebruiken.
Omdat ik de oudste was van acht kinderen
mocht ik als laatste.
Nadat ik klaar was met de afwas,
het huis had opgeruimd, met m'n moeder had gekookt,
en bedden had gemaakt van dekens op de vloer,
rende ik naar de computer,
ging het Internet op,
voor 10 tot 15 minuten van puur plezier en verwondering.
Ik ontdekte in die tijd een website die Joogle heette.
[Google] (Gelach)
Door mijn verwoede wens om iets aan deze praktijken te doen
maakte ik gebruik van Google en ik ontdekte Facebook,
een website waar je met iedereen op de wereld kan communiceren.
Zo kwam het dat ik vanuit mijn minuscule lemen huisje in Karachi
met mensen in het VK, de VS, Australië en Canada communiceerde.
Ik creëerde een campagne:
de WAKE UP-Campagne tegen Eerwraak.
Binnen een paar maanden was het gigantisch.
Ik kreeg vanuit de hele wereld ontzettend veel steun.
De media namen contact met ons op.
Veel mensen begonnen dit onderwerp onder de aandacht te brengen.
Het werd zo groot dat het van het internet op de straten in mijn dorp terechtkwam.
Daar hielden we betogingen en stakingen
om zo het beleid ten opzichte van vrouwen te veranderen.
Ik dacht dat alles in orde was.
Mijn team -- dat toen bestond uit vriendinnen en buren --
dacht dat alles zo goed ging.
We hadden geen idee dat er ons zo'n grote tegenstand te wachten stond.
Mijn gemeenschap was tegen ons.
Ze zeiden dat we on-islamitisch gedrag verspreidden.
We trotseerden eeuwenoude gebruiken in deze gemeenschappen.
Mijn vader ontving anonieme brieven waarin stond:
"Uw dochter verspreidt de westerse cultuur
in onze eervolle gemeenschappen."
Onze auto werd eens met stenen bekogeld.
Op een dag ging ik naar kantoor en ons metalen uithangbord was kapot,
alsof veel mensen er met iets zwaars op hadden geslagen.
Het werd zo erg dat ik mezelf op allerlei manieren verstopte.
Ik hield mijn autoramen altijd dicht,
was gesluierd, sprak niet in publiek.
De situatie verslechterde toen mijn leven werd bedreigd.
Ik moest vertrekken, terug naar Karachi, er kwam een eind aan onze acties.
Toen ik als 18-jarige terug was in Karachi,
vond ik dat de grootste mislukking van mijn hele leven.
Ik was kapot.
Als tiener gaf ik mezelf de schuld van alles wat er gebeurd was.
Toen we hierop later terugkeken,
beseften we dat het eigenlijk mijn en mijn teams schuld was.
Door twee belangrijke redenen was onze campagne zo ernstig mislukt.
De eerste reden was
dat we tegen de kernwaarden van mensen indruisten.
We zeiden 'nee' tegen iets dat voor hen erg belangrijk was,
we trotseerden de erecode.
We deden hen veel pijn tijdens dat proces.
Ten tweede, dat was voor mij heel belangrijk om te leren,
maar ook verbazend en verrassend,
was dat we de ware helden niet lieten meedoen
die voor zichzelf zouden moeten strijden.
De dorpsvrouwen hadden geen idee dat de strijd op straat om hen ging.
Elke keer dat ik terugging,
zag ik de gezichten van nichtjes en vriendinnen bedekt met sjaals.
Ik vroeg: "Wat is er gebeurd?"
Ze zeiden: "Onze mannen hebben ons geslagen."
"Maar daar werken we aan voor jullie!"
We veranderen het beleid.
Hoe kan dit geen invloed hebben op hun leven?
Toen stuitten we op iets verbazingwekkends.
Het beleid van een land
heeft niet altijd een impact op stam- en rurale gemeenschappen.
Het was verschrikkelijk -- kunnen we hier echt niets aan doen?
We kwamen erachter dat er een enorme kloof bestaat
tussen het officiële beleid en hoe het er in de praktijk aan toe gaat.
Deze keer zouden we het anders aanpakken.
We maken een strategisch plan,
we gaan terug en excuseren ons.
Ja, we bieden onze excuses aan.
We gingen terug naar de dorpen
en zeiden dat we ons schaamden voor wat we gedaan hadden.
We zijn hier om onze excuses aan te bieden, we willen het goedmaken.
Hoe doen we dat?
We gaan drie belangrijke tradities promoten:
muziek, taal en borduren.
Niemand geloofde ons.
Niemand wilde met ons werken.
Het kostte heel wat overtuigingskracht en discussies met de gemeenschappen
totdat ze instemden dat we hun taal zouden promoten
door boekjes te maken van hun verhalen, fabels en oude vertellingen van de stam.
We zouden hun muziek promoten
door cd's te maken van de stamliederen en de trommelslagen.
Als laatste mijn favoriet:
we zouden hun borduurwerk promoten door een plek in het dorp te creëren
waar de vrouwen elke dag bijeenkomen om te borduren.
Zo begon het.
We werkten in een dorp en startten ons eerste centrum.
Het was een prachtige dag.
Het centrum werd opgezet.
Vrouwen kwamen om te borduren
en hun levens veranderden door educatie:
ze leerden over hun rechten, en wat de islam daarover zegt,
over bedrijfsontwikkeling, geld verdienen,
hoe ze geld uit geld kunnen creëren,
hoe ze kunnen strijden tegen tradities die hun levens
al gedurende zoveel eeuwen verwoesten.
Want in de werkelijke islam
staan vrouwen schouder aan schouder met mannen.
Vrouwen hebben ontzettend veel status waarvan we niet weten,
waarvan zij niet weten.
We moesten hen duidelijk maken dat ze moeten weten
wat hun rechten zijn en hoe zich daarop te beroepen.
Dat moeten ze zelf doen en niet wij.
Dit was het model dat eruit kwam. Fantastisch.
Met borduren promootten we hun tradities.
We gingen naar het dorp en kregen iedereen op de been.
We zouden een centrum maken voor 30 vrouwen
waar ze zes maanden leren over de toegevoegde waarde van borduren,
bedrijfsontwikkeling, levensvaardigheden en basisonderwijs,
maar ook over hun rechten en nee leren zeggen tegen tradities,
en hoe ze als leiders fungeren voor zichzelf en in de maatschappij.
Na zes maanden toonden we deze vrouwen de leningen en de markten
waar ze lokale ondernemers in hun gemeenschap kunnen worden.
Al snel noemden we dit project 'Sughar'.
'Sughar' is een lokaal woord dat in veel Pakistaanse talen gebruiken.
Het betekent bekwame vrouwen vol zelfvertrouwen.
Ik ben ervan overtuigd dat er maar een ding nodig is voor vrouwelijke leiders:
Laat ze weten dat ze alles hebben om een goede leider te zijn.
De vrouwen die je hier ziet,
hebben sterke vaardigheden en zijn potentiële leiders.
We moesten alleen de barrières wegnemen,
en dat besloten we te doen.
Net toen we dachten dat alles goed ging,
dat alles weer fantastisch was,
stuitten we op de volgende tegenslag:
Veel mannen zagen hun vrouwen veranderen.
Ze praat meer, ze neemt beslissingen--
o mijn god, ze bepaalt alles in huis.
Ze lieten hun vrouwen niet meer naar de centra gaan,
en deze keer vonden we het tijd voor strategie nummer twee.
We bezochten de mode-industrie in Pakistan
en besloten te onderzoeken wat daar gebeurde.
We kwamen erachter dat de mode-industrie daar erg sterk is en elke dag groeit,
maar de bijdrage van stamgemeenschappen is klein,
en dan vooral van de vrouwen in die gemeenschappen.
Dus besloten we een eigen modemerk van deze vrouwen te lanceren,
we gaven het de naam Nomads.
De vrouwen begonnen meer te verdienen,
ze droegen thuis financieel meer bij.
Mannen moesten zo nog een keer nadenken voordat ze "nee" zeiden
als ze naar de centra gingen.
(Applaus)
Dank je wel, dank je wel.
In 2013 lanceerden we onze eerste 'Sughar Hub' in plaats van een centrum.
We werkten samen met met TripAdvisor
en creëerden een grote cementen ruimte in het midden van een dorp
en nodigden veel organisaties uit om daar te werken.
We creëerden dit platform voor non-profits
zodat ze andere problemen zien en kunnen werken
aan problemen waar Sughar niet aan werkt.
Het zou een makkelijke plek zijn om trainingen te geven,
het als een school te gebruiken, of zelfs voor een markt,
waar ze het ook maar voor willen gebruiken.
Ze hebben het tot nu toe geweldig gedaan.
Tot nu toe zijn we in staat geweest om 900 vrouwen
in 24 dorpen in Pakistan te helpen.
(Applaus)
Maar dit is niet eens wat ik wil.
Mijn droom is om een miljoen vrouwen te bereiken in de komende 10 jaar.
Om er zeker van te zijn dat dit gebeurt,
hebben we dit jaar 'Sughar Foundation' in de VS gelanceerd.
Om naast 'Sughar' ook veel andere organisaties in Pakistan te helpen.
We kunnen het idee kopiëren
en zelfs innovatievere manieren vinden
om het potentieel van de plattelandsvrouw in Pakistan te ontketenen.
Dank jullie wel.
(Applaus)
Dank jullie wel.
Chris Anderson: Khalida je bent nogal een natuurkracht.
Ik bedoel dat dit verhaal te mooi lijkt om waar te zijn.
Het is ongelofelijk dat iemand zo jong als jij zoveel kan bereiken,
zo krachtig en ingenieus.
Ik heb maar een vraag:
Het is een spectaculaire droom om een miljoen vrouwen die kansen te bieden --
hoeveel van het huidige succes hebben we aan jou,
de kracht van deze magnetische persoonlijkheid, te danken?
Hoe kan je dat opschalen?
Khalida Brohi: Ik denk dat mijn job is om mensen te inspireren,
mijn droom te verwezenlijken.
Ik kan je dat niet leren, omdat het op zoveel verschillende manieren kan.
Wij hebben maar drie manieren geprobeerd.
Er zijn 100 manieren waarop je het potentieel van vrouwen kunt ontketenen.
Ik inspireer en dat is wat ik doe.
Ik zal het blijven doen.
We plannen om nog twee dorpen te helpen,
en we breiden snel uit, ook buiten de Pakistaanse grenzen
zoals in Azië en meer plekken.
CA: Ik bewonder hoe je sprak over je team,
jullie waren allemaal 18 in die tijd.
Hoe zag dat team eruit?
Waren dat je schoolvriendinnen?
KB: Geloven mensen hier dat ik op mijn leeftijd
grootmoeder in mijn dorp zou moeten zijn?
Mijn moeder trouwde toen ze negen was, ik ben de oudste niet-getrouwde vrouw
en doe niets met mijn leven in het dorp.
CA: Wacht, wacht even, niets doen?
KB: Nee. CA: Je hebt gelijk.
KB: Mensen hebben vaak medelijden met me.
CA: Hoe vaak ben je eigenlijk in Balochistan?
KB: Ik woon daar.
We wonen nog steeds in Karachi en Balochistan.
Mijn broers en zussen zitten op school.
Ik ben nog steeds de oudste van de acht.
CA: Maar wat jij doet, zien sommigen daar vast als een bedreiging.
Hoe ga je om met veiligheid? Voel je je veilig?
Gebeurt er weleens iets?
KB: Ik heb deze vraag veel vaker gehoord,
en het woord 'angst' komt in me op en verdwijnt dan gewoon weer,
maar er is een soort angst die anders voelt.
De angst dat ik vermoord word en wat er dan zou gebeuren met de mensen
die zoveel om me geven.
Mijn moeder wacht op me als ik 's avonds laat thuiskom.
Mijn zusjes willen nog zoveel van me leren.
Er zijn veel meisjes uit het dorp die met me willen praten
en me dingen willen vragen,
en ik heb me onlangs verloofd. (Lacht)
(Applaus)
CA: Zit hij in de zaal? Je moet even opstaan.
(Applaus)
KB: Ik ontvluchtte m'n gearrangeerde huwelijken, ik zocht m'n eigen man uit
aan de andere kant van de wereld, in L.A., een heel andere wereld.
Ik moest een jaar lang vechten. Dat is een ander verhaal.
Maar dat is het enige waar ik bang voor ben.
Ik wil niet dat mijn moeder 's avonds vergeefs op me wacht.
CA: Als mensen je willen helpen,
kunnen ze dan deze kleren kopen
die je hebt meegebracht
en waarvan het borduurwerk in Balochistan is gedaan?
KB: Ja.
CA: Of ze kunnen betrokken raken in de stichting.
KB: Zeker weten. We zoeken zoveel mogelijk mensen
omdat de stichting zich in de opstartfase bevindt.
Ik ben me aan het verdiepen hoe ik te werk moet gaan,
hoe ik voor kapitaal kan zorgen of meer bedrijven bereiken
en vooral met e-commerce, wat nieuw voor me is.
Geloof me, ik ben niet echt een modepersoon.
CA: Het is fantastisch dat je hier bent.
Ga alsjeblieft door met dapper zijn, slim zijn, en blijf alsjeblieft veilig.
KB: Heel erg bedankt. CA: Dank je wel, Khalida (Applaus)