Artemis đang nghiên cứu về
chiều rộng của Vành đai Lạp Hộ,
là một mảng sao thuộc chòm sao Lạp Hộ.
Trước đó, cô ấy đã phát hiện ra khoảng cách
từ nhà cô ấy đến ngôi sao Alnitak là 736 năm ánh sáng,
và tới ngôi sao Mintaka là 915 năm ánh sáng.
Hai ngôi sao này nằm ở hai đầu của Vành đai Lạp Hộ.
Cô ấy biết là góc giữa hai
ngôi sao này ở trên bầu trời là 3 độ.
Vậy thì chiều rộng của Vành đai Lạp Hộ là bao nhiêu?
Nói cách khác,
khoảng cách giữa Alnitak và Mintaka là bao nhiêu?
Và đề bài yêu cầu dùng đơn vị là năm ánh sáng.
Vậy mình cùng dựng một biểu đồ
để giúp mình hiểu đề bài nhé.
Nhưng trước hết,
bạn nên dừng video
và thử tự giải bài này nhé.
Rồi, giờ mình dựng đồ thị nào.
Giả sử đây là nhà của Artemis,
ở ngay đây.
Đây chính là nhà của Artemis.
Mình sẽ ký hiệu nó là A nhé.
Rồi sau đó--
À, mình sẽ không gọi đây à A.
Mình sẽ gọi cái này là nhà luôn.
Đây là nhà.
Rồi mình có hai ngôi sao.
Artemis đang nhìn lên trời, và cô ấy
thấy hai ngôi sao này.
Alnitak cách nhà 736 năm ánh sáng--
Mình đang không vẽ nó đúng tỉ lệ đâu nhé.
Vậy đây là Alnitak.
Và Mintaka--
Mình coi đây là Mintaka đi.
Mintaka.
Và mình đã có một vài dữ kiện.
Mình biết khoảng cách từ nhà Artemis
đến Alnitak là 736 năm ánh sáng.
Đó là khoảng cách này,
khoảng cách này. Và mình làm
tất cả theo năm ánh sáng nhé.
Đây là 736.
Và khoảng cách giữa
nhà Artemis và Mintaka là 915 năm ánh sáng,
nghĩa là ánh sáng mất đến 915 năm mới đi được
từ nhà Artemis đến Mintaka,
hoặc từ Mintaka đến nhà Artemis.
Vậy đây là 915 năm ánh sáng.
Rồi, cái mình muốn tìm
là chiều rộng của Vành đai Lạp Hộ,
cũng là khoảng cách giữa Alnitak và Mintaka.
Vậy là mình phải tính khoảng cách này,
ngay đây.
Một dữ kiện nữa mà để bài cho
là góc này.
Đề bài đã cho mình sẵn góc này.
Đề bài nói là góc giữa
hai ngôi sao này ở trên bầu trời là 3 độ.
Vậy đây sẽ là 3 độ.
Rồi, làm sao để mình tính khoảng cách
giữa Alnitak và Mintaka?
Giả sử cái này bằng x đi
Đây là bằng x.
Vậy mình phải làm sao?
Xem nào, nếu mình có hai cạnh
và một góc giữa hai cạnh đó,
mình có thể dùng định lý cos
để tìm cạnh thứ 3.
Vậy, định lý cos--
Mình áp dụng nó luôn đi.
Định lý cos cho biết
x bình sẽ bằng
tổng của bình phương của từng cạnh còn lại,
là bằng 736 bình
cộng 915 bình, trừ 2 nhân 736,
nhân 915, nhân cos của góc này,
là nhân cos 3 độ.
Vậy mình nhắc lại,
mình đang tìm độ dài
của cạnh đối diện góc 3 độ.
Mình đã biết hai cạnh kia,
vậy định lý cos về căn bản--
Xin lỗi các bạn, mình vừa ho nên
mới phải tắt tiếng.
Mình nói đến đâu rồi?
À, mình đang nói là
nếu biết một góc và hai cạnh
tạo nên góc đó,
mình có thể tính ra cạnh đối
bằng định lý cos.
Lúc đầu nó khá giống
định lý Pytago, nhưng
sau đó phải sửa đôi chút
vì đây không phải là một tam giác vuông.
Và chỉnh sửa--
Mình có 736 bình, cộng 915 bình,
trừ 2 nhân tích của hai cạnh
nhân cos của góc này.
Hay nói cách khác,
x-- để mình viết lại--
x bằng căn bậc hai của
tất cả cái này.
Mình sẽ chép lại y nguyên cho này luôn.
Dán lại này.
x sẽ bằng căn bậc hai của tất cả chỗ này.
Vậy mình dùng máy tính để tính nhé.
Mình sẽ kiểm tra trước là máy tính đang theo độ.
Mình đang theo độ rồi.
Để mình quay về.
Rồi, mình muốn tính căn bậc hai của
736 bình, cộng 915 bình,
trừ 2 nhân 736 nhân 915
nhân cos của 3 độ.
Và bạn cho một tràng pháo tay nha!
x bằng, nếu mình làm tròn--
Đề bài có yêu câu gì không ha?
Làm tròn đến năm ánh sáng gần nhất.
Năm ánh sáng gần nhất,
vậy là 184 năm ánh sáng.
x bằng xấp xỉ 184 năm ánh sáng.
Vậy sẽ mất 184 năm ánh sáng
để đi từ Mintaka sang Alnitak.
Hy vọng là bài này đã
cho bạn thấy là nếu sau này bạn làm về thiên văn,
thì định lý cos, định lý sin,
thật ra là cả mảng lượng giác luôn,
sẽ trở nên rất, rất hữu dụng đấy.